Is Chuck Berry een bluesgitarist, vragen sommigen zich af. Volgens de fijnslijpers waarschijnlijk niet, maar wij van Bluesville beantwoorden die vraag maar al te graag bevestigend. Hij is de schakel die de traditionele blues verbindt met de rockabilly en die zodoende de rock ’n roll uitvindt.

St. Louis, rond 1920

Charles Edward Anderson Berry is geboren in een middenstandsgezin, in St. Louis, Missouri op 18 oktober 1926. Hij is de 4e van 6 kinderen. Deze achtergrond verschilt behoorlijk van die van de meeste bluesmuzikanten, wiens wiegjes veelal in de Mississippi-delta stonden. Chuck heeft die bittere armoede nooit gekend. Waarschijnlijk is de toon van zijn teksten daarom ook anders.

Chuck in 1929 toen hij 3 jaar oud was

Als kind toont Chuck al grote belangstelling voor muziek en toneel. Zijn eerste publieke optreden heeft hij als hij 14 jaar jong is en vindt plaats op de Sumner High School. Dat is een zeer behoorlijk bekend staande school die in 1875 is gesticht. Opvallend feit: het is een gemengde school, zowel qua leerlingen als docenten. Andere bekende leerlingen: Tina Turner, Arthur Ashe (tennis) en Dick Gregory (komiek en burgerrechten activist).

Tijdens de uitvoering op school speelt hij een nummer van Jay McShann: Confession The Blues. Nog altijd een blues standaard. Hij word door een vriend op gitaar begeleidt. Het succes dat hij heeft, doet Chuck besluiten zelf gitaar te leren spelen. Hij neemt les bij een lokale jazz legende: Ira Harris.

Het lerarencorps van Sumner High School in st. Louis (1930)

En dan gaat het mis in 1944. Chuck heeft ontzettend veel moeite met de strenge discipline op school. Op zijn 17e wordt hij, samen met 2 vrienden, betrapt en opgepakt bij een gewapende overval. Hij is dan nog student op Sumner High, maar moet na dit incident naar een heropvoedingsinstelling. Gewoon een jeugdgevangenis, waar hij verblijft tot 1947 (tot hij 21 jaar wordt dus). ▼

Het heropvoedingsinstituut

Als hij vrijkomt, is Chuck meerderjarig en gaat hij werken als portier in een autofabriek. Hier doet Chuck de nodige kennis op over automobielen, die hij later weer in veel sounds verwerkt. Hij speelt dan niet veel meer op zijn gitaar.

In 1948 trouwt Chuck met Themetta “Toddy” Suggs. Zij kent hem van High School en hielp hem tijdens zijn verblijf in de jeugdgevangenis met het alsnog behalen van zijn diploma.

Ondanks alle “strubbelingen” in de daarop volgende jaren houdt het huwelijk stand tot aan de dood van Chuck.

Het huwelijk duurt 68 jaar en samen krijgen ze 4 kinderen: Ingrid, Aloha, Charles jr en Melody Exes.

3137 Whittier Street St. Louis: Het eerste huis van Chuck en Toddy (1950 – 1958)

In 1951 vraagt voormalige klasgenoot Tommy Stevens aan Chuck om gitaar in zijn band te komen spelen. Hij stemt toe en maakt al snel instrumentale vorderingen. Als hij eind 1951 de gitarist T-Bone Walker ziet optreden, zal alles veranderen. Niet alleen kan T-Bone vreselijk goed spelen, hij maakt er ook een hele show van. Hij bespeelt de gitaar achter zijn hoofd en ook met zijn tanden. Jimi Hendrix zal hierdoor ook een deel van zijn inspiratie opdoen. Chuck’s reputatie in St. Louis groeit ondertussen.

Hoes van de LP van T-Bone Walker met als grootste hits: Stormy Monday en T-Bone Shuffle

Chuck oefent als een bezetene. En met resultaat: al in 1952 krijgt hij een contract voor vier avonden per week in The Cranck Club in Vanderventer, Missouri.

Hier wordt Chuck aangekondigd als Chuck Berryn. De poster is voor een optreden in maart 1952. Het gezelschap dat hem begeleidt, is hier de “huisband” en noemt zich het Sir Johns Trio, de band van Johnnie Johnson. Later in 1952 wordt Chuck gevraagd tot te treden tot dit gezelschap.

Omdat Chuck als nieuwe zanger/gitarist duidelijk de frontman is, wordt de band al snel herdoopt in The Chuck Berry Combo.

In die tijd wordt er vreselijk geknoeid met auteursrechten. Wat is er aan de hand? In de bluesmuziek is het een slechte gewoonte om nummers die je hebt gehoord van een andere muzikant, snel op jouw naam te zetten. Willie Dixon schrijft bijv. “Little Red Rooster” als compositie op zijn naam, terwijl Memphis Minnie al een nummer op de plaat heeft gezet met “Red Rooster”. In de band van Minnie speelt Little Walter mondharmonica. Later speelt Walter in de band van Howlin’ Wolf met…Willie Dixon. Toeval?? Chuck doet hetzelfde en niemand doet moeilijk.

Johnnie Johnson (1924 – 2005)

Johnnie Johnson kan belachelijk goed piano spelen. Swingen als een trein, of zoals Chuck het omschrijft: “He could nearly read or write so well, but he could play the piano like ringing’ a bell”. Uiteraard komt dit uit Johnny B. Goode, waar Chuck later de piano in een gitaar verandert. En “Colored Boy” wordt “Country Boy”. Johnnie is natuurlijk helemaal blij met een lied dat over hem gaat, en waar hij mede de muziek voor heeft geschreven. Omdat Johnson geen flauw benul heeft van auteursrechten, laat Berry zich als enige componist vermelden. Pas veel later komt Johnson er achter wat hem op slinkse wijze door de neus is geboord. Dat is in 1986, maar daarover later meer.

In de jaren ’50 werden grote Live Shows georganiseerd

Ook al is een deel van de muziek niet van de hand van Berry, zijn teksten zijn dat zeker wel. Die gaan over doodnormale dingen in het dagelijks leven van jongeren: schoolgaan, wat niet leuk is (Schooldays), racen met opgevoerde auto’s (Maybelline, You can’t catch me), moderne muziek (Roll Over Beethoven, Rock And Roll Music) en vooral ook mooie meisjes waar jongens alleen maar van konden dromen (Carol, Nadine, Sweet Little Sixteen). Stuk voor stuk onderwerpen die het goed doen bij de witte jongeren uit de middenklasse. Daarmee is Chuck Berry de eerste zwarte artiest die de sprong maakt naar hits in de Billboard Hot 100.

De eerste 6 singles werden nog op 78 toeren platen uitgegeven
nr. A-kant B-kant datum
1604 Maybelline Wee Wee Hours juli 1955
1610 Thirty Days Together okt 1955
1615 No Money Down The Downbound Train jan 1956
1626 Roll Over Beethoven Drifting Heart mei 1956
1635 Too Muck Monkey Business Brown Eyed Handsome Man sep 1956
1645 You Can’t Catch Me Havanna Moon nov 1956
1653 School Day (Ring! Ring!) Deep Feeling mrt 1957
1664 Oh Baby Doll Lajauna jun 1957
1671 Rock And Roll Music Blue Feeling oct 1957
1683 Sweet Little Sixteen Reelin’ And Rockin’ jan 1958
1691 Johnny B. Goode Around And Around apr 1958
1697 Beautiful Delilah Vacation Time jul 1958
1700 Carol Joe Joe Gun okt 1958
1714 Merry Christmas Baby Run Rudolph Run nov 1958
1716 Anthony Boy That’s my desire jan 1959
1722 Almost Grown Little Queenie mrt 1959
1729 Back In The U.S.A. Memphis, Tennessee mei 1959
1747 Broken Arrow Childhood Sweetheart sep 1959
1754 Let It Rock Too Pooped To Pop jan 1960
1763 Bye Bye Johnny Worried Life Blues mei 1960
1767 Jaguar And Thunderbird Our Little Rendezvous okt 1960
1779 I’m Talking ‘Bout You Little Star feb 1961
1799 Come On Go-Go-Go sep 1961
De eerste serie singles van 1955 tot 1961

In de studio gebruikt Chuck aanwezige muzikanten om platen te maken. En bij Chess zijn er altijd wel muzikanten die een handje willen helpen. Zo is Willie Dixon op vrijwel alle Chuck Berry platen te horen. Op de pagina over Chess vind je meer info over deze studioband.

Europese singles werden lukraak samengesteld om mee te liften op het succes dat anderen hadden met originele nummers van Chuck Berry (Rolling Stones, Beatles)

Vrijwel zijn hele werkzame leven speelt Berry op semi-akoestische Gibson gitaren. Die hebben een geheel eigen geluid en dat is wat Berry zoekt. Zijn cherry-rode ES-345 is één van zijn favorieten, evenals deze naturel ES-400

En dan gaat het in 1961 weer helemaal fout. Wat gebeurd er? In 1958 heeft Berry (een deel van) het verdiende geld geïnvesteerd in een eigen club: Club Bandstand in het door blanken gedomineerde zakendistrict van St Louis.

Terwijl Berry op tour is in Mexico, ontmoet hij Janice Escalante. Zij is een volbloed Apache. Zij werkt in Mexico als serveerster. Berry biedt haar een baan aan in zijn Club Bandstand. Dat vindt zij prachtig en gaat met hem mee.

Wat Berry niet weet (zegt hij) is dat Janice pas 14 jaar oud is en regelmatig als prostituee actief is.

Berry wordt gearresteerd op verdenking van de Mann-act: het over de grens brengen van een minderjarige met als doel haar te (laten) misbruiken. Zijn verdediging is dat hij wordt vervolgd vanwege zijn kleur. Dat mag niet baten: het vonnis luidt: $ 5.000 boete en twee jaar gevangenisstraf.

Carl Perkins, een goede vriend van Berry, zegt dat hij na zijn vrijlating in 1963 is veranderd: “never saw a man so changed. He had been an easy going guy before, the kinda guy who’d jam in dressing rooms, sit and swap licks and jokes. After jail he was cold, real distant and bitter…”. Ogenschijnlijk gaat hij gewoon door met het maken van de muziek die hem bekend maakte. Hij heeft nog een aantal hits in het eerste deel van de jaren ’60, maar een aantal nummers is een herhalingsoefening. Zo lijkt lijkt No Particular Place To Go wel erg op School Days. En Little Queenie op Carol.

Er is ook een verandering in de optredens. Er is geen sprake meer van een combo of band. Als je Chuck Berry boekt, dan moet je als organisator zelf zorgen voor de geluidsapparatuur, de begeleidingsband, en de totale gage dient vooraf cash te worden voldaan.

Begin jaren ’60 komt een nieuwe muziekstroming de USA binnen: the British Invasion. Voor heel veel artiesten uit de jaren ’50 betekent die stroming simpelweg het einde van hun carrière. Extra zuur voor Chuck Berry is dat de nieuwe Engelse Bands bekend worden met uitvoeringen van zijn composities. En The Beach Boys maken met Surfin’ USA een 1 op 1 kopie van Sweet sixteen. De advocaten van Berry (waarschijnlijk van het bedrijf dat de uitgeefrechten beheert) dreigen met een rechtzaak en Chuck krijgt het leeuwendeel van wat Surfin` USA opbrengt.

Chuck in de EMI-studio in Londen (1965)

Chuck gaat naar de UK om daar op te treden en opnames te maken. Anders dan in de USA staan ze in Engeland juist te trappelen om de mensen aan het werk te zien die zoveel hebben betekend voor de ontwikkeling van de Britse popmuziek begin jaren ’60.

Mopperend over hetgeen hem allemaal is aangedaan trekt Chuck verder van land tot land. De vraag is of hij in deze periode geniet van zijn succes of dat het hem allemaal weinig meer kan schelen. Wel is hij voldoende showman om die houding nooit op het podium te tonen.

Brown Eyed Handsom Man

Hits of geen hits, Berry blijft optreden. Vanaf het tweede deel van de jaren ’60 speelt hij op grote festivals waar hij voor een super enthousiast publiek al zijn gimmicks vertoont, met de Duckwalk als absoluut hoogtepunt. Op de foto’s kun je trouwens goed zien dat Berry veelal blank publiek trekt. ▲

En dan… in 1972 heeft Chuck vanuit het niets een #1 hit in de USA. Op 3 februari 1972 speelt Chuck op het Lancaster Arts Festival in Coventry, UK. Het optreden wordt opgenomen om er een “Live in the UK” album van te maken. Het nummer “My-Ding-A-Ling” is Chuck Berry ten top. Met summiere gitaarbegeleiding laat hij het publiek het refrein mee zingen. En dan de jongens tegen de meisjes….

Het is een nummer uit 1952 van Dave Bartholomew, de songschrijvende muzikale partner van Fats Domino. Het gaat eigenlijk over een kleine jongen die angst heeft om zijn klok- en hamerspel te beschadigen. In de laatste verzen draait de tekst om. De jongen vindt het heerlijk om daar aan gevoeld te worden. En als laatste zingt hij: “for those of you who will not sing: they must be playin’ with their own ding-a-ling”. Die twist in de tekst is van Berry zelf.

Opvallend is de invloed die Chuck blijvend heeft op andere muzikanten ▲ De stageact van Agnus Young van AC/DC lijkt toch wel heel erg op die van de oude meester. Die het op zijn beurt begin jaren ’50 van T-Bone Burnett heeft afgekeken.

Het touren gaat gewoon verder… (1983)

In 1985 begint men met de “Rock And Roll Hall Of Fame”. Een aantal artiesten wordt genomineerd en dan mag het publiek stemmen welke drie dat jaar worden toegelaten. Chuck wordt direct opgenomen. Logisch, hij is de Rock And Roll in eigen persoon.

En dan wordt Chuck Berry 60 jaar: 18 oktober 1986. Keith Richards neemt het initiatief om een concert te organiseren. Uiteraard doet hij dat niet zelf. De hele organisatie wordt geregeld door een bureau dat ook de USA-tour van de Rolling Stones organiseert.

Er wordt een ware sterrenband om Chuck heen gevormd. Op het affiche zie je hun namen. Eric Clapton koopt voor zijn bijdrage speciaal een Gibson Super 400, de gitaar waarop Chuck begon. Maar die heeft voor dergelijk eerbetoon geen aandacht.

Om het concert goed op beeld te krijgen, besluit de organisatie om het twee maal te houden. En gelukkig maar, het eerste concert verloopt rampzalig. De fans die kaarten voor dat concert hebben, weigeren na afloop de zaal te verlaten, omdat zij menen recht te hebben op een volledige voorstelling.

De Duckwalk mag natuurlijk niet ontbreken

Ook de voorbereiding gaat niet echt vlekkeloos. Dat is uitvoerig in de film te zien. Chuck loopt alleen maar te mopperen: “Ik ben de grote ster, dus alles moet om mij draaien”. Waarmee je natuurlijk geen vrienden maakt. Ook de ronduit lullige manier waarop hij Keith de maat neemt bij het intro van Carol, doet je naar adem happen. Keith reageert zoals alleen hij dat kan. Hij zegt: “goed dat je me corrigeert. Ik speel het nummer natuurlijk pas zo’n 25 jaar..”.

Deze foto heeft als titel: Rock And Roll has two fathers

Keith weet ook op geraffineerde wijze Johnny Johnson in het middelpunt te brengen. Zijn vingervlugge getingel blijkt de nummers de swing te geven die op de oude platen ook te horen is. En prompt breekt de discussie over de misgelopen auteursrechten los. Advocaten van beide partijen vergaderen jarenlang. Wat er uit is gekomen blijft geheim: er vindt een schikking plaats.

Aan het einde van zijn leven is de witte kapiteinspet een kenmerkend onderdeel van Chuck`s stijl. Door de hernieuwde belangstelling van het publiek voor de “originals” (mede door de film Hail! Hail! Rock And Roll) komt hij opnieuw in de belangstelling te staan. In de loop der jaren is hij duidelijk milder geworden. Wijsheid komt met de jaren, zegt men…

In 1988 krijgt Chuck Berry een ster in de Hollowood Walk of Fame. Veel belangrijker is zijn erkenning in zijn hometown St Louis, waar hij in 2010 zijn star krijgt. ▲ Na afloop is een galadiner waar Toddy en hij de eregasten zijn. ▼

Vanaf 2015 is Chuck niet veel meer buiten de deur te zien. Volgens zijn dochter gaat zijn gezondheid achteruit en is zijn gehoor niet meer zo scherp. Chuck Berry overlijdt 18 maart 2017 op 90 jarige leeftijd.

Het was giga druk tijdens de afscheidsplechtigheid

Op 18 maart 2017 sterft Chuck Berry. Hij is dan 90 jaar oud. Hij wordt opgebaard met zijn geliefde Gibson en zijn pet. Zo wordt hij ook in zijn eigen Mausoleum bijgezet.

Het Berry Mausoleum in St Louis

© 2021 Ronald Nijenhuis / Bluesville (laatste update: 2 november 2021)

105total visits,1visits today